Ben ik een nieuwetijdskind?

Een tijdje geleden ontving ik een mailtje, gestuurd via het contactformulier van mijn blog: “Weet je zeker dat je Asperger hebt? Het eerste wat ik aan je leuke, brutale ogen zag was dat je een hypersensitief persoon bent, waarschijnlijk een nieuwetijdskind…”

What the…?

“Benieuwd wat je ervan vindt”, sluit de verzender af. Ik heb er een dikke maand over moeten nadenken. Van mijn eerste impuls, namelijk de mail integraal screenshotten en op Facebook gooien, via “hmm, ze bedoelt het goed…”, tot de vraag die me nog het langst bezighield: Wat maakt me nou precies zo boos?

Ik denk dat ik het weet. Wat me zo boos maakt. Waarom ik doorgaans jeuk krijg van types die autisme, een officiële diagnose, willen omstickeren tot “hsp”; een interessant klinkende, maar nietszeggende term.

Autisme klinkt niet cool

Jep, dat is ‘m. De motivatie voor het twijfelen aan de autisme-diagnose, de bestaansreden voor termen als “hoogsensitief persoon” en “nieuwetijdskind”. “Autisten? Dat zijn toch die irritante sociopaten zonder gevoel? Nee, ik voel juist heel véél! Als jij je teen stoot, dan ben ík al aan het huilen! Zo gevoelig!”

Gelukkig leven we niet meer in 1950, en weten we inmiddels meer over autisme. Zo is duidelijk dat we géén gevoelloze robots zijn, maar zo lijken doordat we ons afsluiten. Prikkels, en dus ook emoties, komen bij mensen met autisme vaak zó heftig binnen, dat ze een verdedigingsmechanisme hebben ontwikkeld.

En omdat autisme een spectrumstoornis is, wat inhoudt dat je een denkbeeldige lijn kunt trekken van “normaal” tot heel erg autistisch, is het goed denkbaar dat “hoogsensitieve” personen een beetje dichter bij de autistische grens zitten dan de gemiddelde mens. Dat ze iets minder goed zijn in prikkelverwerking dan de gemiddelde mens, maar nog niet zo slecht om full-blown autist te zijn. Of gewoon wel, maar ze vinden het stempeltje niet cool.

Goedbedoeld stigmatiseren

En dat is dus wat me boos maakt. Als iedereen het stempeltje “autisme” te negatief vindt, en daarvoor dan maar een leuker naampje gaat verzinnen, wat blijft er dan over? Een nóg negatiever beeld van autisme. Want al die mooie, fijngevoelige, kwetsbare en creatieve mensen, nee, die zijn hooggevóelig! Alleen de boze, driftige tieners zijn autistisch.

Flikker toch op met die onzin. Hypersensitiviteit hoort bij autisme. Het is een vloek en een zegen; iets wat mij anders maakt, maar ook iets wat mij míj maakt. En ik hou van mezelf. Mijn “leuke, brutale ogen” zijn nog steeds leuk en brutaal als je daarin ziet dat ik Asperger heb. En een nieuwetijdskind? Bitch please. Volgens de eerste de beste zweverige website zijn nieuwetijdskinderen “meer gevoelsmatig dan rationeel ingesteld”. Sorry, maar mijn rationele autistenbrein heeft hier toch de overhand: Wat een ongelofelijke fucking bullshit.

“Maar die lieve mevrouw bedoelde het toch goed?” Zou kunnen. Maar iemand diagnosticeren op basis van “leuke, brutale ogen” en drie blogposts, really? Waarvoor denk je dat ik een heel diagnostisch traject heb doorlopen, een aantal jaar geleden? Moeten we psychologen en artsen maar ontslaan? Kennelijk weten mensen op internet ook hoe het zit.

Het doet me denken aan mensen die hun kinderen niet laten vaccineren “want zoiets stond op Facebook”, mensen met kanker die niet naar de dokter gaan omdat Jomanda zei dat ingestraald water ook wel zou helpen. Het is bullshit, en het is gevaarlijk. Dus alsjeblieft, hou je onzin voor je, en val me niet lastig met je koudegrond-diagnoses. En ja, deze post is misschien offensive voor je, als hooggevoelig persoontje, maar bedenk dan ook eens hoe beledigend je bericht naar mij toe is. Bedankt en de groeten.

33 reacties op “Ben ik een nieuwetijdskind?”

  1. Mariëlle schreef:

    Wat een heerlijke blogs schrijf je toch! Zo herkenbaar en geweldig verwoord. Ook deze blog zal ik delen, zou zo mijn gedachtens kunnen zijn. Keep up the good work!

    1. Trenke schreef:

      Super goede blog!

  2. Ik snap je boosheid helemaal ;-) Vooral dat nieuwetijdskind, brrr. Hoogsensitiviteit is overigens wel echt vastgesteld inmiddels, wat niet wil zeggen dat het niet ook bij autisme hoort, maar het bestaat wel ook ‘los’. Overigens weten psychiaters dan weer niet zo goed wat ze daarmee aan moeten… Just saying.

    1. Toeps schreef:

      Ik las dat hooggevoeligheid vooral een karaktereigenschap is, en dat de “ontdekker” het liever niet als een diagnose ziet. Het is een eigenschap die voorkomt bij een grote groep mensen. Neemt niet weg dat het lastig kan zijn, vooral als anderen (of jij zelf) er overheen denderen.

      Mijn persoonlijke theorie is dat extreme hooggevoeligheid uitmondt in autisme. Dat de prikkels bij hooggevoelige mensen nog wel binnenkomen, maar dat autisten zich afsluiten en zo een ontwikkelingsachterstand oplopen, een beetje te vergelijken met een taalachterstand, die je op latere leeftijd lastig inhaalt. Recente onderzoeken wijzen in deze richting, en nieuwe, hierop gebaseerde methodes van vroege interventie kunnen ervoor zorgen dat de achterstand wordt beperkt.

      Maar goed, dat is dus enkel nog een theorie, want er zijn nog veel dingen onduidelijk mbt autisme en prikkelverwerking.

      1. Nathalie schreef:

        Ik ben het met je eens en weet inderdaad dat de wetenschap dit ook onderschrijft: je mate van gevoeligheid hoort bij je karakter. Je hebt ook laaggevoelige mensen en dus ook hooggevoelige mensen. Waarom we daar een big deal van maken? Geen idee. Het lijkt een modedingetje te zijn. Ik krijg daar altijd een beetje jeuk van, maar ik krijg snel jeuk van dingen, wat mij dan waarschijnlijk ook hooggevoelig maakt (zeker in combinatie met niet naar het nieuws kijken omdat het heftig is, kunnen huilen als ik een ambulance op noodgang voorbij zie rijden en nog meer van dat soort dingen).
        Waarom ‘men’ hier zo mee bezig is? Ik denk dat iedereen die zich af en toe wat anders voelt, het heel prettig vindt om te lezen dat veel anderen hetzelfde hebben. Daarna lijkt het een beetje door te slaan in zich identificeren met zo’n eigenschap, waardoor het opeens gedrag kan verklaren, of excuses kan geven. En zelfs tot aan het punt waarop je anderen als ‘jouw soortgenoot’ herkent en ze dat ongevraagd meedeelt…

        Om nog even op jouw eigen verhaal te reageren: ik heb echt respect ervoor hoe je bent gaan nadenken over waarom het je zo raakt en wat je ervan vindt. En wat mij betreft heb je groot gelijk: we moeten vertrouwen op artsen en psychologen, niet op de mening van de massa, want die wijkt veel te veel af.

        1. Chantal schreef:

          Wauw Nathalie, ik ben het echt volledig met je eens! Ook de laatste alinea! Had het zelf niet beter kunnen verwoorden. Ook ik heb een heel traject doorlopen tot ik de juiste diagnose had en herken wel de boosheid die het oproept als iemand het beter denkt te weten dan jouw psycholoog.

  3. Els schreef:

    Inderdaad!! Autisme wordt na een lang, intensief traject met veel ups en downs gediagnosticeerd. Dit weet ik vanwege mijn kind en mijn werk. De mensen die zeggen: ‘ach ja, iedereen heeft wel iets autistisch’, gaan compleet voorbij aan en hebben geen idee van de impact van autisme. En wat je zegt, het is vast goed bedoeld maar het bagatelliseert de impact van de diagnose.

  4. Jammer dat ik geen popcorn binnen handbereik had tijdens het lezen. Goed verwoord en ik trek die goedbedoelde adviezen / diagnoses van mensen die er niet voor gestudeerd hebben ook heel erg slecht.

  5. Rosana schreef:

    Ik word ook echt hartstikke moe en boos van mensen die vinden dat ik niet autistisch kan zijn, omdat ze er een heel ander beeld bij hebben. Ja, wiens schuld is dat? En wiens probleem? Ik ben nog niet zo lang geleden gediagnosticeerd, maar ik ben zo blij met m’n diagnose! Dat ik jarenlang op zoek was naar wat er nu “mis” was met mij, en dat ik er dan eindelijk achter ben, dat maakt het wel dat ik heel erg boos word nu als mensen in wezen gaan ontkennen wat de psychologen hebben vastgesteld.

    Ik vind je blog heel erg herkenbaar.

  6. Joanna schreef:

    Uhh….ik ben hoogsensitief en heb een man en zoon met (een vorm van) autisme. We hebben absoluut raakvlakken in de zin van snel overprikkeld zijn, dus wat dat betreft zijn we een ideaal bij elkaar passend gezin ;-)
    Maar…..inderdaad hoogsensitief en autisme zijn niet hetzelfde. We hebben geleerd goed met elkaar om te gaan, zoals je dat in elk huwelijk moet leren. Hij accepteert mijn ‘rariteiten’ en ik de zijne. Onze zoon is een mooie mix van ons beiden.
    En….hoogsensitief is geen synoniem voor snel beledigd zijn hoor! Dat is gewoon prinsessengedrag ;-)

  7. Charlotte schreef:

    Ter informatie. Mocht iemand deze ‘discussie’ tussen autisme en hsp interesant vinden en er meer over willen lezen; Hans Lemmens heeft een boek geschreven over “het grijze gebied tussen hooggevoeligheid en autisme” in zijn boek: het elastiek tussen lichaam en ziel.

    1. Toeps schreef:

      Klinkt interessant, ga ik opzoeken!

  8. Sanne schreef:

    Het zijn allemaal labels, het is maar een naampje dat je het beestje geeft! Ik heb de diagnose van Asperger, maar als je naar symptomen en ervaringen kijkt pas ik wel in tien andere hokjes! (HSP, Borderline, adhd, nieuwetijds kind, anti sociale persoonlijkheid etc.) Niemand weet het antwoord écht, pak het dichtsbijzijnde en kijk naar jezelf als een mens met bepaalde gaves en beperkingen en die laatste zijn specifiek van jou,. Wat andere mensen richting jou projecteren zegt meestal meer over hun, dan wat over jou. Maar vreemd genoeg zoeken alle mensen duidelijkheid, al moeten ze het verzinnen.! Jij bent jij.

  9. Terra schreef:

    Hoi Toep,
    Ik snap je hoor en je boosheid. Het boek van Hans Lemmers bracht voor mij verbinding in de namen. Een naam is voor mij een kader. De diagnose deed deuren open en deuren dicht. Voor mij ging het er om wat mij hielp in mijn herstelproces. Ik heb inmiddels mijn eigen diagnose beschreven en daar voel ik me goed bij en laat verder daarin anderen jn hun waarde,

    1. Corinne schreef:

      Anderen in hun waarde laten, das een mooi gegeven, Tessa. Los van dat ik de boosheid( verdriet) in de blog snap, waarom zo schelden en oordelen? Als jij blij wordt van je diagnose is dat helemaal prima, en die mevrouw had je ook kunnen ‘laten’. Jij weet- voor jou-, wel beter. En wat is er mis met HSP? Net zoveel als dat er mis is met autisme. Niets. Want iets ‘mis’ zijn, geeft aan dat we ergens niet aan voldoen. Waaraan moeten we voldoen? De meerderheid die bepaalt welk gedrag ‘niet mis’ is?

      1. Tessa schreef:

        Mooi gezegd!

  10. Evelien Martens schreef:

    Lekker hoor, zoals jj het zegt.
    Ik vond het ook super om.op mijn 46 plots een nieuwetijdskind te worden, was mijn opa ook.
    Ik ken idd. mensen die vol blijven houden dat hun kind hsp is, omdat dat in de failie van de moeder zit, sorry, de familie van de vader geeft autisme door.
    Maar ach, ze denken maar.
    Ik ben al bijna heilig verklaard samen met iedereen met autisme. Wij weten waar het om gaat, samen met de nieuwetijdskinderen.
    En jazeker hsp ben ik ook en niet te zuinig, zucht, handig hoor.
    Daarom heerst er chaos in mijn hoofd.
    Bedankt voor je mooie stuk.

  11. Melissa schreef:

    Beste toeps
    Dankje jij kan verworden wat ik al heel lang voel. Ik heb zelf ook asperger en loop tegen de zelfde problemen op, omdat je dat aan mij iet ziet geloven mensen mij niet. Dit zowel in het dagelijkse leven als mijn vaders kant van de familie vinden het allemaal maar onzin, zij vinden het gewoon een kwestie van opvoeden en ik moet me niet zo aanstellen en gewoon normaal doen. Want autisme zijn mensen die agressief zijn niemand aankijken en al schudend op de bank zitten. Al met al erg lastig!

  12. Annica schreef:

    Heerlijk dit, je verwoord waar ik eerst de woorden niet voor kon vinden en toen, toen ik ze wel vond, ze niet durfde te uiten naar mijn soms ietwat zweverige maar goed bedoelende omgeving.
    Overigens fijn om weer een nieuwe bloggende vrouwelijke Asperger tegen te komen :-)

  13. Marguerita schreef:

    Heerlijk! En herkenbaar, ik kan ook niet tegen dat zweverige gezeik dat als excuus voor steeds meer achterlijke beslissingen wordt gebruikt. Laten we vooral alle experts waarvan we niet persoonlijk hun statement op internet hebben gezien wegwimpelen onder het mom van not on my internet so it doesnt exist…. You go girl!

  14. Edo schreef:

    Wat zijn de voordelen/kwaliteiten van autisme?

    1. Toeps schreef:

      Oog voor detail, inzicht in logische systemen. En voor andere mensen is het vaak ook fijn dat mensen met autisme eerlijk en oprecht zijn.

      1. Edo schreef:

        dank je.

        ik heb zelf de ervaring dat ik soms beter begrijp hoe mensen zich voelen dan mensen zelf, dat zeg ik dan eerlijk en dat is dan, zo rechtstreeks, meestal niet goed. dus zeg ik het maar niet, of helemaal niks.

        heb jij dat ook
        zou dat ook onder autisme horen

        1. Olliebollie schreef:

          Dat is iets wat ik ook heb. Waarschijnlijk heeft dat ook te maken met kleine signalen oppikken in lichaamstaal en ervaring. En daarnaast wel degelijk kunnen voelen wat de ander voelt.
          Als je ook nog eens heel analytisch ingesteld bent en jouw eigen leven al die tijd hebt geanalyseerd en waarom de mensen in je leven zich gedragen zoals ze zich gedragen, dan gebruik je die info om een ander te analyseren.
          Als je een jarenlange zoektocht hebt gehad naar wat er ‘mis’ is met jezelf en de wereld om je heen, dan zie je uiteindelijk veel waar een ander persoon zich nog lang niet van bewust is.

          Zoiets :)

          1. Toeps schreef:

            Ja dit herken ik wel. Zo denken mensen bijvoorbeeld vaak dat wegkijken en met ogen knipperen etc. signalen zijn dat iemand liegt, terwijl uit onderzoeken ook blijkt dat het toch vooral de inconsistenties zijn in een verhaal. Inconsistenties die wij met ons oog voor detail dan weer snel oppikken, hihi.

  15. Strijper schreef:

    Kan het niet zo zijn dat je, door HSP, je door de normale mensen als autist weer als “normaal” wordt gezien.

    Omdat je de vele gegevens moet verwerken. Wat door autisme nog meer tijd kost. Maar het je wel lukt. Terwijl het (oude) beeld is dat autisten het niet kunnen of maar voor een gedeelte.

    En valt dat gedrag nu pas op omdat we nu in een tijd leven waarin alles (te) snel is en moet, waardoor je geen tijd meer hebt om alles te verwerken.

    Oftewel is het beeld dat mensen hebben van autisten die zich niet aan kunnen passen niet verkeerd voor een groep mensen die zoals je zegt aan de rand van ASS zitten. Omdat hun gedrag minder opvalt.

    Of ik nou last heb van HSP of ASS of combi dat weet ik niet. Wat ik wel weet is dat mensen niet accepteren dat ik ASS heb.
    Omdat mijn gedrag niet opvalt.
    Sterker nog door HSP kan ik veel beter inschatten wat iemand denkt en zegt en daar op inspelen.
    Door ASS ben ik met er heel erg van bewust dat ik tijd nodig heb om alles te verwerken en dat ik info mis.
    Normale mensen doen echter veel dingen onbewust en kunnen dat ook niet anders. Maar hebben dan niet bewust door dat ze info missen of verkeerd (te snel) inschatten.
    Oftewel. Mensen zien dat ik normaal reageer of me aanpas.
    Maar ze zien niet dat ik ASS of HSP heb (of hoe je het ook noemt). Maar dat het me in ieder geval veel energie en tijd kost. En dat maakt me anders.

    Met als gevolg dat als ik niets zeg; dan vinden ze me normaal en overschatten ze me.
    Als ik wel iets zeg dan bagatelliseren/ontkennen ze het of ze maken het erger en gaan me dan ineens heel erg onderschatten en voor me denken als “de autist die niets kan of zich niet aanpast.”

    Daarom denk ik dat HSP wel een stoornis is die je niet moet onderschatten. Want het maakt me normaal in de ogen van de ander.
    Maar ik ben wel anders maar je ziet het niet. Wat bij “de autist” wel is.

    Zo zie ik mezelf:
    Ik ben een nieuwe pc met oude processor (autisme?) met heel veel gegevens (hsp?).

    Haal oud en heel veel gegevens weg en je bent normaal.

    Ze zien me als normaal en ik denk dat jij zo ook gezien wordt. En dat ze het bedoelen als een compliment. Voor mij is dat het niet, eerder een last.

  16. Ils schreef:

    DANK voor dit bericht! Hsp is geen stoornis, maar een karaktereigenschap.

    1. Strijper schreef:

      Nogmaals. Ik zeg niet dat het geen karaktereigenschap is. Maar dat ik wel merk dat mensen me daardoor anders inschatten. Ze zien en behandelen met altijd als een normaal iemand en daar heb ik last van. Voor mij is dat de betekenis van een stoornis. Karaktereigenschap of niet.

  17. Dionne schreef:

    Ik snap je frustratie van het contact helemaal. Twijfelen aan iemand z’n diagnose en denken zelf het beter te weten op basis van je brutale ogen is erg “brutaal” en gewoon ronduit asociaal.

    Jammer vind ik dat je frustratie ook erg richt richting hsp. Ik ben nu 25 en heb al vanaf mijn 6e verschillende psychologen ed mogen bezoeken. Als kind is mijn ouders al verteld dat ik enorm prikkel en emotie gevoelig ben. Ik heb echter in dit geval nooit het “geluk” gehad om een diagnose in het autistisch spectrum te krijgen, maar omgaan met prikkels kan ik nog steeds niet, en monenteel heb ik daar weer hulp voor.

    Sinds een paar jaar ken ik de mode naam hsp. En hoewel ik t met je eens ben dat die mode verschrikkelijk is, en iedereen ineens hsp is. Heb ik wel het idee dat ik daaraan voldoe. Alleen zeg ik t eigenlijk niet tegen mensen. Want “heb je er weer zo een”

    Maar je uitlating over “bulshit”- raakt me. Mag ik dan, als niet (bestempelde) autist niet last hebben van prikkels? Dan twijfel je net zo goed aan mijn “diagnose”.

    1. Toeps schreef:

      Ik geloof zeker dat je last hebt van prikkels, ik vind het alleen geen diagnose. Het is iets dat je ervaart, het is echt, jij kent jezelf en je kan er rekening mee houden. Dat is helemaal prima. Maar HSP is geen stoornis, het is een omschrijving van je persoonlijkheid.

  18. Ellen schreef:

    HSP is iets heel anders dan ASS. Een HSP’er is altijd hypersensitief. Een ASS’er hoeft dat niet te zijn, die kan ook laagsensitief zijn. Bij HSP staat de gevoeligheid voor prikkels centraal en de diepere informatieverwerking. Bij ASS is er een probleem in sociale interactie en communicatie, wat je op alle terreinen ziet. Ook speelt repetitief gedrag. Dat is geen kenmerk van HSP. Een HSP’er is bij communicatie heel gevoelig voor sociale context. Als er dan iets mis gaat, komt dat door nervositeit of overprikkeling. Bij autisme speelt sociale context nauwelijks een rol, omdat iemand met autisme sowieso niet kan functioneren op het gebied van communicatie. En ook op het gebied van emoties. Bij autisme moet iedere emotie uit gesprekken worden vermeden, omdat ze er anders grote moeite mee krijgen. Bij HSP zijn emoties meestal geen probleem, integendeel. Er zijn nog meer verschillen, zoals wat betreft theory of mind, dingen in een groter geheel zien en executieve functies. Bij HSP is ook geen sprake van gefragmenteerde waarneming, wat bij autisme wel zo is. En er zijn nog meer verschillen. Dus: als je HSP met ASS wilt vergelijken, dan ben je als het ware appels met peren aan het vergelijken. Wel is het zo dat HSP samen kan voorkomen met een psychiatrische aandoening, evenals dat bij niet-HSP’ers het geval is. Zo is het theoretisch mogelijk dat een HSP’er tegelijkertijd bijvoorbeeld autistisch kan zijn.

    1. Toeps schreef:

      Het spijt me, maar met je lappen tekst (weinig zelfreflectie?) en je bijzonder rechtlijnige (en verkeerde!) opvattingen over autisme, kom je op mij toch behoorlijk autistisch over.

      Ik vind het echt bizar dat je denkt dat je in gesprekken met autisten alle emotie moet vermijden, of dat autisten niet kunnen functioneren op het gebied van communicatie. Je weet wel wat een spectrum inhoudt, of niet? Gradaties. Nuance. Maar daar ontbreekt het in je gehele relaas nogal aan.

  19. Ellen schreef:

    Oeps, Toeps. Ik heb me op het punt van communicatie inderdaad niet goed uitgedrukt, sorry daarvoor. Dat was niet netjes. In de DSM 5 spreken ze over ‘aanhoudende tekorten in sociale communicatie’. Daar kan ik niets anders van maken. Ik weet wat het spectrum inhoudt. Ben ooit afgestudeerd (in 2010) in gezondheidspsychologie en klinische neuropsychologie, maar dat terzijde. Heb ook veel boeken over autisme gelezen. Lees mijn laatste reactie eens n.a.v. het VK-Magazine artikel. Dat verduidelijkt misschien mijn situatie.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *